หนึ่งวิธีดัดแปลงผลิตอาหารไก่จากวัสดุรอบตัว

สำหรับคนที่เลี้ยงไก่ในบริเวณบ้าน เรามีสูตรการทำอาหารสำหรับไก่โดยใช้วัตถุดิบที่หาง่าย ใกล้ตัวมาให้ได้ลองทำกัน ก่อนอื่นเราลองไปเดินดูรอบ ๆ บ้านกันดีกว่าว่ามีพืชผักอะไรบ้างที่เราสามารถนำมาทำเป็นอาหารไก่ได้บ้าง พืชที่เจอในบริเวนบ้านที่เป็นอาหารไก่ได้ ก็มีเอาล่ะเดินดูภายในบ้านจนทั่วแล้ว วันนี้เรานำต้นกล้วยมาทำเป็นอาหารสัตว์กัน โดยที่เราจะใช้ต้นกล้วยสาว (ต้นกล้วยที่ยังไม่เคยออกเครือ) เพราะมีสารอาหารเยอะกว่า 

ไปดูส่วนผสม และวิธีทำกันเลยดีกว่า ?

ส่วนผสม

• ต้นกล้วยสาว 30 กิโลกรัม
• น้ำตาลทรายแดง 1 กิโลกรัม
• หัวเชื้อน้ำหมักสับปะรด

วิธีทำ

• สับต้นกล้วยให้แหลก
• ใส่น้ำหมักสัปปะรด
• ผสมให้เข้ากัน ลงในถังที่มีฝาปิด
• นำมาหมักเพื่อสร้างกรดอะมิโน เพื่อสร้างโปรตีนโดยหมัก 5-7 วัน

นำผักต่าง ๆ ที่เจอในบ้านไม่ว่าจะเป็น ใบถั่ว ใบฝรั่ง ใบหม่อน เศษหญ้า ต่าง ๆ หรือแม้แต่เศษอาหารที่เราเหลือในบ้าน นำมาผสมทำเป็นอาหาร หรือสามารถให้ไก่โดยไม่ผสมได้อีกด้วย

วิธีทำหัวเชื้อน้ำหมักสับปะรด

ส่วนผสม

• เปลือกสับปะรด
• น้ำตาลทราย
• น้ำสะอาด

วิธีทำ

• นำเปลือกสับปะรด ใส่ลงในถังหรือภาชนะที่เตรียมไว้
• ใส่น้ำตาลทรายแดงประมาณ 1 ขีด
• เติมน้ำลงไปในถังหมักให้เหลือพื้นที่จากฝาถังประมาณ 1 ฝ่ามือเพื่อให้มือพื้นที่อากาศให้กับจุลินทรีย์ ปิดฝาหมักทิ้งไว้ 3 – 5 เดือน

ส่วนหน่อกล้วย หรือรากของกล้วยที่เหลือจากการทำอาหารให้ไก่อย่าเพิ่งทิ้งนะครับ เรานำมาปรับสภาพของดินได้ หรือล้างเคมีตกค้างที่อยู่ในดินได้

เครดิต...https://www.greenpeace.org/thailand

แนวคิดเกษตรผสมผสานการเลี้ยงไก่บ้านร่วมกับการเลี้ยงหมู

ไก่บ้านเลี้ยงง่ายขายได้ราคา และยังจะมีอนาคตสดใสไปยาวนาน ประสบการณ์การเลี้ยงไก่บ้านเท่าที่เคยสัมผัสมาและเห็นว่าทำง่ายได้ผลดีคือการเลี้ยงร่วมกับการเลี้ยงหมู  ซึ่งมีวิธีการดังนี้  (นำเสนอแนวเกษตรพอเพียงนะครับไม่ใชเกษตรเชิงการค้า)

1.จัดทำคอกเล้าสำหรับเลี้ยงหมูเป็นสัดส่วนแยกให้ชัดเจน เลี้ยงน้อยๆ ไม่เกิน10ตัวหรือ 10แม่ ก็น่าจะพอดีสำหรับแรงงานตัวเองที่มีงานประจำทำ อันนี้เป็นงานเสริม  การเลี้ยงหมูจำนวนน้อยมันจะดีตรงที่เราสามารถหาอาหารเสริมได้ในเวลาว่าง เช่น หลังเลิกงาน เสาร์ อาทิตย์ ก็ใช้เวลาเหล่านี้หาผัก หาอาหารมาเก็บเพื่อใช้ผสมกับอาหารทีซื้อจากฟาร์มลดต้นทุนการผลิต หมูจะเป็นเงินเก็บพอเห็นเม็ดเงินขึ้นมาบ้าง  ถ้าเลี้ยงอาหารสำเร็จเตรียมเจ๊งได้เลย...คอกหมูควรทำเป็นพื้นคอนกรีตจะได้ทำความสะอาดง่ายด้านหลังทำเป็นรางเพื่อล้างหรือกวาดขี้หมูออกมารวมกันในแต่ละวัน รอบคอกกั้นตาข่ายไม่ให้ไก่เข้าไปบริเวณคอกหมู ถ้าใช้มุ้งเขียวกันแมลงได้ยิ่งดี
2. คอกไก่บ้านก็ทำเป็นสัดส่วนแยกจากคอกหมู มีคอกนอน คอกอนุบาลไก่เล็ก คอกขังไก่ใหญ่เหมือนการเลี้ยงไก่บ้านทั่วไป
3.จัดเตรียมแหล่งอาหารไก่จากขี้หมู โดยทำบ่อหมักขี้หมูเป็นบ่อเล็กๆ ทำด้วยปูน ให้สามารถใส่ขี้หมูได้วันละ 1 บ่อ ให้กวาดขี้หมูใส่บ่อวันรายวัน ทำไว้ 10 บ่อ  แต่ละบ่อให้ทำตะแกรงครอบป้องกันไก่เข้าไปคุ้ยเขี่ย ให้สังเกตุบ่อไหนมีตัวหนอนเกิดแล้ว ให้ยกตะแกรงออกให้ไก่เข้าไปคุ้ยเขี่ยกินตัวหนอน  ไก่จะโตเร็วมากกับการเลี้ยงแบบนี้ เราสามารถหมักขี้หมูและหมุนเวียนให้ไก่กินได้ทุกวัน
4. จัดแหล่งอาหารเช่นแปลงหญ้า กองฟาง กองขี้เลื่อยหรือแกลบไว้บริเวณเลี้ยงเพื่อให้ไก่ได้ขุ้ยเขี่ยหาอาหารธรรมชาติเสริม ไก่จะแข็งแรงเติบโตดี

วิธีการนี้เคยใช้เลี้ยงไก่ชนพม่าที่มีรอยขนาดเล็กให้มีตัวโต ๆ ได้  เพราะไก่ได้อาหารสมบูรณ์ เหมือนเด็กไทยตอนนี้จะตัวโตมากขึ้นกว่ารุ่นปู่ย่าเพราะความเป็นอยู่ดีขึ้นได้อาหารดีขึ้น  ไก่ก็เช่นเดียวกันครับ

วิธีการจัดสิ่งแวดล้อมในการผสมพันธุ์สัตว์ปีกที่ดี

วิธีการจัดสิ่งแวดล้อมในการผสมพันธุ์สัตว์ปีกที่ดี

คนเลี้ยงสัตว์ปีกส่วนมากมักลืมคำนึงถึงธรรมชาติของสัตว์คือความมีอิสระและสภาพแวดล้อมที่เป็นธรรมชาติ เมื่อต้องการผสมพันธุ์ก็มักจะจับขังในคอกหรือเล้าที่พอมี ตามมีตามเกิด บางคอกผสมไม่เห็นเดือนเห็นตะวันเลยก็มี

ถามจริงๆ ถ้าถูกบังคับขนาดนั้นไก่ เป็ด ห่าน หรือนกจะมีอารมณ์ผสมพันธุ์ไหม คุณภาพไข่ที่ได้ ลูกเจี๊ยบที่เกิดเราจะคาดหวังคุณภาพได้อย่างไร ดังนั้นนักเลี้ยงทั้งหลายพึงสังวรการให้ความสำคัญเรื่องสิ่งแวดล้อมในการผสมพันธุ์

วิธีการที่ 1 สิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมที่สุดในการผสมพันธุ์คือ การปล่อยให้อยู่ตามธรรมชาติ มีแมกไม้ ชายคา มีแหล่งน้ำ มีพื้นที่แห้งและพื้นที่ชุ่มน้ำที่เหมาะสม แห้งอย่างเดียวก็ไม่เหมาะ ชุ่มน้ำอย่างเดียวก็ไม่เหมาะ มีรั้วรอบขอบชิดป้องกันสัตว์อื่นรบกวน ไก่หรือสัตว์ปีกมีอิสระในการเดินการหากิน การพักผ่อนที่เหมาะสมเขาจะผสมพันธุ์ในขณะที่ที่มีอารมณ์ผ่อนคลาย โอกาสผสมพันธุ์ติดจะสูง ไข่จะมีคุณภาพดี โอกาสฟักเป็นตัวสูง ดังนั้นใครก็ตามที่ใช้รูปแบบการผสมแบบนี้ถือว่าเป็นรูปแบบการผสมพันธุ์ที่ดีที่สุด เหมาะอย่างยิ่งสำหรับนักพัฒนาสายพันธุ์ที่ต้องการลูกไก่คุณภาพสูง เช่นพวกเลี้ยงไก่ชน(ใครต้องการเลี้ยงไก่เก่งควรใช้ระบบผสมแบบนี้อย่าปล่อยรวมฝูงกับไก่ทั่วไปหรือไก่เล็ก) เลี้ยงไก่สวยงาม นกสวยงาม นกแข่งขันหรือสัตว์ปีกอื่นๆ

วิธีการที่ 2 หากเรามีข้อจำกัดจากข้อหนึ่ง ด้วยพื้นที่จำกัด ต้นทุนจำกัด เราก็สามารถทำแบบจำลองข้อหนึ่งโดยลดขนาดพื้นที่ลง จัดทำคอกผสมแบบพอเพียง ให้มีรั้วรอบขอบชิด มีพื้นที่รับแสงแดด มีร่มเงา (อย่าให้คอกตากแดดทั้งวันมันทรมานไก่ควรปลู่ต้นไม้บังแดดตอนเที่ยงถึงบ่าย) มีพื้นที่พักผ่อนเป็นกระบะฝุ่นหรือหลุมฝุ่น มีระบบน้ำสะอาดและการให้อาการที่ดี ใช้จำนวนผสมที่พอเหมาะอย่าให้แออัด แบบนี้ก็จะได้ผลผลิตที่ใกล้เคียงแบบที่ 1

วิธีการ 3 คอกผสมเชิงการค้าหรือธุรกิจ หากต้องการผลิตไข่จำนวนมาก การทำคอกย่อยๆ อาจยุ่งยากลงทุนสูง ก็สามารถจัดทำคอกผสมแบบคอกใหญ่ได้ โดยคอกหนึ่งอาจใช้แม่ไก่ 20-30ตัว พ่อไก่เป็น 10 ตัว จัดให้อยู่รวมกัน โดยจัดสิ่งแวดล้อมให้น่าอยู่ มีหลุมฝุ่น มีน้ำสะอาด มีร่มเงา มีพื้นที่เดินอิสระบ้าง คอกนอนโปร่งอากาศถ่ายเทดี การผสมแบบนี้อาจไม่ดีเท่าแบบที่ 1และ 2 แต่จะได้ปริมาณไข่เยอะตอบสนองการผลิตเชิงปริมาณได้ดี วิธีแบบนี้ไม่สามารถใช้กับการเลี้ยงสัตว์ปีกเชิงคัดสรรคุณภาพได้

สรุปหาท่านต้องการสัตว์ปีกคุณภาพ การจัดสิ่งแวดล้อมที่ดีคือจุดเริ่มต้นที่ต้องคำนึงก่อนสิ่งใด วันก่อนไปมหาํลัยเห็นยามเลี้ยงนกเขาเอาผสมกันในกรงเอาผ้าคลุมวางไว้กลางที่แจ้ง เห็นแล้วก็สงสารนกไม่รู้จะมีอารมณ์ผสมพันธุ์ไหม...น่าสงสารจริงครับ

หลุมฝุ่นสำหรับไก่สำคัญอย่างไร

ทำไมการอาบฝุ่นจึงเป็นสิ่งสำคัญสำหรับไก่ 

ไก่จะอาบฝุ่นอย่างเป็นธรรมชาติทุกวันหรืออย่างน้อยวันเว้นวัน มันเป็นวิธีที่ไก่สามารถทำความสะอาดน้ำมันและสิ่งสกปรกออกจากขนขและกำจัดศัตรูหรือปาราซิสที่ไม่ต้องการเช่นไรและเหาให้ออกจากผิวหนัง  หากสังเกตให้ดีเราจะพบหลุมที่ไก่ขุดอยู่ทั่วไป  และไม่ว่าคุณจะพยายามป้องกันไม่ให้มันสร้างหลุมอาบฝุ่นก็แทบเป็นไปไม่ได้เลยทีเดียว ทางที่ดีคุณควรสร้างพื้นที่เก็บฝุ่นสำหรับไก่โดยเฉพาะ

สรุปคือ หลุ่มฝุ่นมีประโยชน์ต่อไก่คือ

1.การทำความสะอาดขนและผิวหนังของไก่

2.ช่วยกำจัดปรสิตภายนอกจากตัวไก่ได้ Parasites ภายนอกทั่วไป คือ ไร หมัด และเหาสัตว์ปีก

วิธีทำอ่างฝุ่นสำหรับไก่

การสร้างบ่อฝุ่นสามารถทำโดยใช้อุปกรณ์ง่าย ๆ เช่น ยางรถยนต์ หรือ อ่างพลาสติค หรือทำคอกกั้นดิน หรือขุดหลุ่มเพื่อใส่ดินร่วมดินทราย วัสดุที่จำเป็นสำหรับบ่อดินคือ ดินร่วน หรือทราย หรือขี้เถ้าจากเตาถ่าน หรือขี้เถ้าแกลบไก่จะชอบมาก  พื้นที่สร้างหลุ่มดินควรเป็นพื้นที่ร่มในช่วงกลางวัน เพราะไก่จะนิยมอาบฝุ่นในช่วงเวลากลางวันหรือเที่ยงวัน ไก่จะอาบฝุ่นรวมกันเป็นฝูง เป็นการพักผ่อนไปด้วยในตัว ทำให้ไก่สมบูรณ์แข็งแรงอารมณ์ดี ให้ผลผลิตที่ดี

การคัดเลือกสายพันธุ์ไก่บ้านหรือไก่พื้นเมือง

สายพันธุ์ต้นแบบคือสายพันธุ์ที่ใช้เป็นต้นเหล่าในการพัฒนาสายพันธุ์ของตนเองหรือของฟาร์มเพื่อสร้างเอกลักษณทางสายพันธุ์หรือต่อยอดทางพันธุกรรมให้โดดเด่นตามความต้องการของฟาร์ม

จุดอ่อนของการเลี้ยงไก่ในประเทศเราก็คือเราขาดการพัฒนาสายพันธุ์อย่างเป็นระบบไม่มีสายพันธุ์ที่โดดเด่น ส่วนมากซื้อกันมาก็ผสมเลี้ยงหรือจำหน่ายเลย ไม่มีการบันทึกประวัติหรือการทดลองอย่างต่อเนื่องและเป็นระบบ เมื่อเลี้ยงนานไปเราอาจประสบปัญหาไก่เลี้ยงยาก  หรืออ่อนแอ หรือลักษณะเด่นๆ หายไป เช่นกลุ่มเลี้ยงไก่ชนผสมไปมาไก่ไม่ค่อยเก่งเท่าเดิม พวกนี้คือลักษณะด้อยที่ปรากฎเกิดจากการผสมพันธุ์โดยขาดการคัดสรรสายพันธุ์

วิธีการคัดสรรสายพันธุ์

1.เลือกพ่อแม่พันธุ์ที่มีโครงสร้างสมบูรณ์สมส่วน จับดูกระดูกอกไม่คด ไม่ผอมมากหรืออ้วนมากเกินไป น้ำขนเงางาม ใบหน้าและหงอนแดง ดวงตาสดใส แข้งขาสมบูรณ์ ไม่ติดเชื้อโรค

2.ลักษณะเฉพาะทางสายพันธุ์ ต้องคัดให้ตรงตามที่ตนเองต้องการทั้งสายพ่อและสายแม่ เช่นต้องการไก่เนื้อดี  สายพ่อสายแม่ต้องเนื้อดีรูปทรงต้องดีกล้ามเนื้ออกเนื้อขาต้องดีเป็นต้น  หรือท่านที่คัดไก่ชนเราต้องการไก่ชนลักษณะใดเราก็ต้องหาลักษณะนั้นมาผสมกัน เช่นต้องการไก่ชนตีหลังเชิงมุดมัดเราก็ต้องหาลักษณะนี้มาทั้งเหล่ากอตัวผู้และตัวเมียแต่เอามาคนละเหล่า

3.การคัดเชิงคุณภาพไก่พื้นบ้านบางสายที่ต้องการลักษณะทางคุณภาพเป็นพิเศษ เพื่อนำมาผสมพันธุ์ตั้งต้นเหล่า เช่นคนเลี้ยงไก่ชนต้องการเลี้ยงเพื่อชน คุณภาพพิเศษของไก่ชนคือต้องตีเจ็บและต้องมีความมานะอดทนมีชัยชนะ พ่อแม่ทั้งสองฝั่งต้องมีคุณภาพสิ่งนี้ด้วย  คนเลี้ยงไก่เนื้อต้องการคุณภาพพิเศษ เช่นเนื้อดำ หนังดำ หรือผิวหนังเหลืองเนื้อสีชมพู  เวลาคัดพ่อแม่ก็ต้องมีคุณภาพพิเศษพวกนี้ด้วย

4.นำไก่จากข้อ3 สำหรับการคัดมาทำต้นแบบสายพันธุ์ มาผสมทำต้นเหล่า ควรมีอย่างน้อย 4 กลุ่มผสมที่มีักษณะคุณภาพที่เหมือนกันแต่คนละสายพันธุ์นำมาผสมข้ามกัน  

5.คัดลูกจากข้อ 4 ที่โดดเด่น มีลักษณะคุณภาพพิเศษที่เรากำหนดชัดเจนตามข้อ 3 มาทำต้นเหล่าผสมข้ามกันอีกครั้ง

หากสามารถทำในขั้นตอนที่ 6และ 7 ต่อเนื่องและทำได้หลายกลุ่มแล้วนำรุ่นลูกรุ่นหลายมาไขว้เพื่อคัดสรรสายพันธุ์ต่อเนื่องในที่สุดเราจะได้สายพันธุ์ที่โดดเด่นมีคุณภาพพิเศษของเราเอง เราก็บันทึกลักษณะเด่นทางสายพันธุ์ของเราให้ชัดเจน จะขายสายพันธุ์หรือทำฟาร์มผลิตไก่ขายก็จะมีคุณภาพสูง

วิธีป้องกันโรคฝีดาษไก่

วิธีป้องกันฝีดาษในไก่เล็ก

โรคฝีดาษป้องกันได้สองวิธีใหญ่คือ

1.การให้วัคซีนแบบแทงปีก ส่วนมากเกษตรกรไม่ค่อยทำเพราะหาซื้อยากและบางทีไก่ออกมาชุดหนึ่งมีไม่กี่ตัวไม่ค่อยจะคุ้มกับการลงทุน

2.การสร้างภูมิต้านทานให้โดยวิธีธรรมชาติ เริ่มจากเลี้ยงไก่เล็กโดยการขังสุ่มรวมกับแม่ไก่ให้ไก่นอนกับแม่ไก่ทุกวันในช่วงเล็กๆ หรือการกกไฟโดยเปิดไฟให้ไก่เพื่อสร้างความอบอุ่นในกรงอนุบาล....ทั้งสองวิธีเมื่อไก่เริ่มโตอายุ 1-2 เดือนจะเตรียมปล่อยลงดินหรือนำไปเลี้ยงในคอกที่ใหญ่เพื่อเตรียมปล่อยรวมฝูง จะต้องเริ่มฝึกให้ไก่สร้างภูิมต้านทานโรคฝีดาษโดยการปิดเปิดไฟเป็นระยะ เช่นไม่เปิดช่วงหัวค่ำเพื่อปล่อยยุงกัดไก่บ้าง แล้วเปิดไฟตอน2-3ทุ่มเพื่อลดปริมาณยุงที่กัดไก่ ไก่จะจิกกินยุงช่วงเปิดไฟ ทำแบบนี้สลับไปเรื่อยซัก1เดือน สังเกตุถ้าไก่ไม่สดชื่นต้องเปิดไฟต่อเนื่อง แต่ถ้าไก่ยังดูปกติก็ทำต่อเนื่องจนเห็นว่าไก่มีภูมิต้านทานแล้วก็ปิดไฟตลอดไปได้ ซึ่งตอนนี้ไก่น้อยก็จะมีขนหุ้มตัวเพียงพอป้องกันความหนาวได้แล้ว

อันนี้คือวิธีง่ายๆ ใช้ได้ผลดีกับการเลี้ยงไก่เล็กๆ

ส่วนวิธีรักษาฝีดาษเมื่อเป็นแล้ว ให้ใช้ยาฆ่าเชื้อทั่วไปทาบริเวณที่เป็น เช่นยาเดตตอล ชนิดเจลเป็นหลอดใช้ทาได้ผลดี หรือใช้ยาทิงเจอร์ ยาเบต้าดีน ยาแดงก็ได้ครับ

ไก่อินทรีย์

ไก่อินทรีย์คืออะไร

ไก่อินทรีย์คือไก่เนื้อหรือไก่ไข่ ที่มาจากกระบวนการผลิตหรือการเลี้ยงดูแบบอินทรีย์ เป็นไก่ที่เลี้ยงดูในบรรยากาศที่ดี อากาศบริสุทธิ์ มีแสงแดดและพื้นที่กลางแจ้งสำหรับไก่ได้ใช้ชีวิตอย่างอิสระ ไก่เหล่านี้จะต้องเลี้ยงดูด้วยอาหารที่เป็นอาหารอินทรีย์เท่านั้น ปราศจากสารเคมีใดๆ

ข้อกำหนดสำหรับการผลิตไก่อินทรีย์

ข้อกำหนดที่สำคัญคือ พยายามทุกวิถีทางที่จะให้ไก่มีชีวิตที่เป็นธรรมชาติมากที่สุด พื้นที่เลี้ยงไม่แออัดและมีพื้นที่วิ่งเล่นอาหารโดยธรรมชาติขนาด 4 ตารางเมตรต่อตัวเป็นอย่างน้อย ดังนั้นการเลี้ยงไก่อินทรีย์สิ่งแรกเลยที่ต้องคำนึงคือสิ่งแวดล้อมที่เป็นธรรมชาติสำหรับให้ไก่ได้ใช้ชีวิตอย่างอิสระ

อาหารสำหรับเลี้ยงไก่อินทรีย์

ข้อกำหนดสำหรับอาหารที่ใช้สำหรับไก่อินทรีย์นั้นเข้มงวดมาก  มีหลักการว่าต้องเป็นอาหารที่ผลิตโดยใช้วัตถุดิบนท้องถิ่นอย่างน้อย 20% ของอาหารที่ฟาร์ม ธัญพืชที่นำมาเป็นอาหารต้องปราศจากกระบวนการผลิตแบบจีเอ็มโอและกระบวนการผลิตต้องอยู่ภายใต้ข้อกำหนดที่เข้มงวดเกี่ยวกับการใช้สารกำจัดศัตรูพืชและปุ๋ย  ซึ่งนั่นหมายความว่าไก่อินทรีย์จะได้รับการรับรองว่าปราศจากยีนส์จีเอ็มโอ และสารเคมีต่างๆ ที่ตกค้างในตัวไก่หรือไข่

กระบวนการเลี้ยงไก่ทั้งหมดต้องตรงกับข้อกำหนดที่เข้มงวด

ไก่อินทรีย์ที่ได้มาตรฐาน กระบวนการผลิตทั้งหมดต้องได้รับการรับรองว่ามีมาตรฐาน ดังนั้นกระบวนการตรวจสอบคุณภาพจะมีอยู่ในทุกขั้นตอนของการเลี้ยง เกษตรกรควรทำความเข้าใจระบบการเลี้ยงไก่อินทรีย์ให้เข้าใจ มีการวางแผนการผลิตที่ชัดเจน มีการออกแบบขั้นตอนการผลิตและการตรวจสอบคุณภาพที่ได้มาตรฐาน การผลิตไก่อินทรีย์จึงจะได้ผลสมบูรณ์